Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81. oturumu New York’ta başladı. 150’den fazla devlet ve hükümet başkanının katıldığı toplantılar 28 Eylül’e kadar sürecek. Liderler, kürsü konuşmalarının yanı sıra ikili ve çok taraflı görüşmelerle Gazze, Ukrayna, İran ve Sudan gibi bölgesel krizlere çözüm arayacak.
Bu yılki oturumun teması “Güveni Yeniden Tesis Etmek, Dönüşümü Yönetmek: Herkes İçin Sonuç Üreten BM” olarak belirlendi. Son yıllarda dünyanın dört bir yanındaki çatışmaları yatıştırmakta yetersiz kalmakla eleştirilen BM, bu kez liderlerin somut adımlar atması için zemin hazırlıyor. İklim değişikliği, nükleer silahsızlanma, yapay zeka ve küresel güvenlik gibi konularla birlikte bitmeyen çatışmalar ve bölgesel krizler, Genel Kurul kürsüsünden iletilecek açıklamalarda öne çıkacak başlıklar arasında yer alacak.
Zirveye hafta boyunca yoğun bir diplomasi trafiği eşlik edecek. Fransa, Filistin sorunu kapsamında iki devletli çözüme yönelik bir izleme toplantısı organize etmeyi tasarlıyor. Washington’a Grönland’ın güvenliği konusunda kalıcı denetim verecek sözleşmeye ABD, Danimarka ve Grönland’ın imza atması bekleniyor. Yıl sonunda vazifesi bitecek BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, kürsüye son kez çıkıp dünya liderlerine hitap edecek.
New York, bir hafta boyunca dünyanın kriz masasına dönüşecek. Gözler özellikle ABD Başkanı Donald Trump’ın olası temaslarına çevrildi. Trump’ın gündeminde İran, en mühim maddelerden biri olarak yer alacak. New York’a zirveye katılmak için geleceği öngörülen İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile şartlar oluşursa görüşebileceğini Trump ifade etti.
Ayrıca Pezeşkiyan ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin de içinde yer aldığı İran heyetinin hareket sahasının, kalacakları mekan ile BM Genel Merkezi arasındaki yol güzergahıyla kısıtlandığı belirtildi. Trump’ın bunun yanı sıra Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Bahreyn, Kuveyt, Ürdün, Irak, Mısır ve Umman’dan liderlerle buluşup İran savaşı ile savaş sonrası stratejiyi ele alması bekleniyor.
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in Genel Kurul’a katılmayacak olması, dikkatleri hafta ortasında Washington’a yönlendirecek. Kürsüden dünya liderlerine seslenecek bir isim, ardından Şi ile Washington yakınlarında bir araya gelecek. Bu görüşmenin içeriğine dair ayrıntılar henüz netleşmedi. Diplomatik kaynaklar, hafta boyunca yapılacak temasların küresel dengeler açısından belirleyici olabileceğini ifade ediyor.
